Izložba Maneta Šakića: Povratak u Beograd - slikarstvo sabijene sile

Stvaralačka volja je duševni suspstrat najdragocenije vrste, i kao takva u raznoličnim vrstama umetnosti stupa u stvaranje doživljajnih iluzija, u poigravanje i ogoljenje sopstvenog mesta.

Kompozicije koje Mane Šakić uspostavlja, imaju dug pretpostavljane urbane asocirane svakodnevice gde se slično ritmizovanoj svežini, začudnosti i strahovima koji se totemski oličuju u tragovima oslobođene uslovno rečeno apstrakcije ili veziva plutajućih predmetnih asocijacija kao i povećanih ekstrenih ispovesti odvaja borba  sa neusaglašenostima, povestima i mitovima svega što pronosi nasleđe umetnosti u velegradovima.  Sjedinjenje uzastopnih trenutaka iz dvomilenijumske snage Beograda, taj ruševni, čelični, pa kasnije barutni udarci na topografiju i tlo, zatomljenog i sagporelog grada, kao i prospekti ravnice na severu Banata ili brdašca ka Šumadiji odaju svojevrsni lament nad gradom. Bivaju i polazište koje se svojim dugim linijama ispovednih preklapanje javlja kao jedna od polazišnih pružanja dospelog iz višemedijskog spleta naslovljenog 'Povratak u Beograd', gde glasi,  pokret i prisustvo, scenografija, nose stihove i tumačenje i muziku u kojima se susreću umetniki domašaji koje nose ličnosti Olivera Katarina, Vasko Popa i Enriko Josif.

Beograđanin Mane Šakić u svojim etapama u svojim više od dve decenije izbivanja u umetničkim i galerijskim toponimima u Španiji, u Madridu ili u iskušenjima širine kontinenta Novog sveta, studijskim boravcima i izlaganjima u samom Njujorku  jesu identifikovanja umetnika iskušenički  zagrcnutog nad posledicama geopolitičkih 'strašnih sudova' i za vizuelnu umentost tranzicijskog doba. Jer i višedecenijski razmak sačinjava slika kakve su migranti u datom, sad po pop kulturi znanom gradu 'Gotamu' ili NYC činili kao sapsonosnu usredsređenost na goruće emocije, ljubav i predanost sostvenog uporišta. To je u istorijatu stvaralaštva svojstveno slikarskim objavama i koncentraciji u rapidno izmenljivim vremenima posle Drugog sv. rata, u rasponu  migrantskih iskustva i osećaja samoće i različitosti, od Aršila Gorkog i nadrealističke začaranosti i apstraknog bio- ekspresionizma u poznim četrdesetim i pedesetim godinama, ili  znatno kasnije kod Žan Mišel Baskijata koji se krajem sedamdesetih i u osamdsetim godnima  svojim delima i njihovom medijskom slavom i uvrstio u odvažnu nadgradnju lične slobode i svoje hrišćansko portorikansko poreklo. 

Odrednica 'povratak domu'  ukazuje se otud kao zalog ispunjenja umetničkog iskustva koje snabdeva sopstveno poreklo rešenim isticanjem tvoračke suštine.

Zapaljena je, u slikarskom smislu vatra nekih novih zvezda, ukazujući na otimanje od zaborava, što slike ciklusa 'Povratak u Beograd' pronose.  Time se sloboda savremene umetnosti simbolički otkriva u zoru svitanja, izvesno osmog dana stvaranja, bivajući dug i milenijumski doziv slobode i prepoznavanja. Slike osobite ekspresije na mnogim  sponama iscpljuju i poništavaju tehnike podražavanja. Prerastaju u ispovednu formu iracionalnog meteža koji stvara naredbodavna, u društvu preovladavajuća istina zakonomerne i zaštićene umetničke ispravnosti. Dela i njihova struktura su otud u svojoj magijskoj nehotičnosti ekspresije i utvrđivanje ispisanih formi kao palimpsesta o postupku. Linearno i gestualno prodorne, i hromatski zasićene celine koje  'geološke slojeve' zavičajnog mesta određuju poput obrisa iz sna i strastvenog dejstvu slikovitog vizuelnog obilja. Time mogu da se dozivaju mnoga ogoljena i nepatvorena ispovedna dela, poput stapanja umetničkih fenomena, poput glasa Olivere Katarine inače slikareve majke, kroz stihove Vaska Pope i dozivajućeg intenziteta muzike Enrika Josifa u doživljajima praiskonskog mesta Beograda. Nema prekida sa stvarnošću kakva jeste, nema niti nestanka neretko odgurnute tradicije i nasleđa, jer i taj slućeni iščezli Beograd i vizija nestalog i za mnoge neprepoznatog grada mogu da se ukažu kao značenjske nove vedute, a time i slojevi psihološkog, istorijskog, individualnog ili socijalnog nastajanja. 

Šakić sam tvrdi da crpi svoju snagu iz kolektivnog pamćenja; tih nepresušenih rezervi snage. Poniranjem u duboku prošlost, idući tako u susret sebi i svojima koji  čekaju na mestu istinskog ishodišta. Na tom odvažnom putu kroz mrak, obasjava se  neosvetljeni prostor znakova istine koji pokraj puta u smisao stoje poput krajputaša, svedočeći o vremenu ne samo odredjenog lokalnog i  autentičnog identiteta, već i o njegovih univerzalnim  vrednostima.

Autor: Life magazin